Muziek&Liturgie - Maandblad van de Koninklijke Vereniging van Organisten en Kerkmusici

■ Home > April 2011

April 2011
Stabat Mater

Stabat Mater - Poulenc

Een bezoek aan het Zuid-Franse bedevaartsoord Rocamadour bracht in 1936 een ommekeer in Poulencs leven. Had hij het geloof van zijn jeugd eerder vaarwel gezegd, door een mystieke ervaring werd hij vol overgave katholiek. In navolging daarvan ontstond een aantal religieuze werken. Peter Ouwerkerk bespreekt het Stabat Mater uit 1950.

Francis Poulenc (1899-1963).

Poulencs Stabat Mater ging op 13 juni 1951 in Straatsburg in première. Centraal staan thema's als rouw, troost en bezinning. Poulenc knipte de middeleeuwse tekst in twaalf delen. Ouwerkerk beschrijft per deel de manier waarop Poulenc de tekst muzikaal vorm heeft gegeven.

Stabat Mater - Verdi

Giuseppe Verdi geniet vooral bekendheid als operacomponist. Pas aan het eind van zijn leven legde hij zich toe op het componeren van religieuze werken. Ook de Quattro Pezzi Sacri (1898) vallen hieronder. Willem Jan Cevaal bespreekt het tweede deel, een toonzetting van het Stabat Mater.

Giuseppe Verdi (1813-1901) in 1899

Na het Tantum Ergo, een 'jeugdwerk' uit 1936, componeerde Verdi pas in 1874 weer een religieus werk: zijn Messa di Requiem. Uit zijn brieven blijkt dat Verdi een groot bewonderaar was van Palestrina, die hij wel de 'Eerste onder de Musici' noemde.

Het Stabat Mater duikt in 1896 voor het eerst op in een briefwisseling met Verdi's librettist Boito. Verdi schreef het werk voor 4-stemmig koor, solistenkwartet en symfonieorkest. Muzikaal gezien volgt Verdi de tekst op de voet met veel muzikale tekstschilderingen.

Darwin versus geloof

De Canadese filosoof Charles Taylor publiceerde in 2007 zijn bestseller A Secular Age. In 1.010 pagina's beschrijft hij de moderne Westerse wereld- en levensbeschouwingen. Zijn traditionele stelling: traditioneel geloof en modern wetenschappelijk wereldbeeld sluiten elkaar niet uit.

De Canadese filosoof Charles Taylor

Volgens Taylor hebben de meeste mensen wel degelijk een religieus besef, ondanks de secularisatie. Geloof en ongeloof zijn geen rivaliserende theorieën, hooguit alternatieve doorleefde ervaringen. Taylor noemt dit 'Seculariteit 3': in de moderne tijd is God een keuzemogelijkheid geworden naast vele andere, die evenveel waard zijn.

Hoewel Taylor zich niet uitspreekt over liturgie, zijn er wel parallellen te trekken. De belangrijkste vraag is: Moet de kerk de traditionele liturgische vormen behouden of moet de liturgie juist seculariseren?

Meer informatie

Meer informatie over de hier genoemde onderwerpen vindt u in het april-nummer van Muziek&Liturgie.

U kunt dit nummer bestellen bij de penningmeester van de KvOK: penningmeester@kvok.nl.

Liedsuggesties 40-dagentijd & Pasen 2011

Door een misverstand zijn in het februarinummer van Muziek&Liturgie niet de complete Liedsuggesties afgedrukt. De ontbrekende suggesties kunt u hier downloaden.

Download
Liedsuggesties februari 2011 (pdf-bestand).

Index muziekbijlagen

In de loop van de jaren zijn in Muziek&Liturgie, en voorheen in Organist&Eredienst, tal van muziekbijlagen verschenen. Bent u op zoek naar een bepaalde liedbewerking? Kijk dan in het menu onder het kopje 'Index muziekbijl.'.

Link
Psalmen 1959-1968
Psalmen vanaf 1968
Gezangen