|
Gerard
van Brandwijk 1704-1762
testament 1759 |
|
|
inleiding in 1759 laat het echtpaar
Gerard en Emmerentia een mutueel (wederzijds) testament
opmaken in den Haag. Waarom in den Haag weten we niet. Hij was burgermeester
van Gouda en mogelijk was e.e.a.
privacy-gevoelig? Hij is dan ca 55 en zij ca. 52. Zij hebben dan
(kennelijk) nog twee kinderen over: Gerard ca 30 en Geertruij ca 20. Beiden
ongehuwd. Moeder Emmerentia krijgt
als eventuele langstlevende het vruchtgebruik
van de heerlijkheid. Zoon Gerard krijgt
eventueel het rentmeesterschap van de heerklijkheid Bleskensgraaf, met alle
daaraan verbonden rechten, plichten en revenuen. Dochter Geertruij krijgt
eventueel de helft van de revenuen van de allodiale(vrije)
goederen. verder is er nog sprake
van een bibliotheecq die dan naar zoon Gerard gaat. uiteindelijk worden Jacob
Snels en zoon Gerard van Brandwijk benoemd tot executeur en voogd. |
|
|
mutueel testament Huijden den 21 junij
1759 compareerden voor mij
Hendrik de Bruijn, notaris bij den
hove van Holland, geadmitteert
in s’Hage resideerende,
ende voor de nagenoemde
getuigen den weledele gestrenge
heere mr. Gerard van Brandwijk heere van Bleskinsgra- ve, raad en regerend burgermeester
der stad Gouda en vrouwe Emmerentia Snels egtelieden, op het passeeren deeses al- hier presen, mij notaris bekend. Dewelke bequaam om van hare rijdelijke goe- deren te disponeeren,
verklaarden bij deesen te niet te doen alle soorten
van uijterste wille hoe genaamt en van wat
natuur deselve ook souden mogen sijn, schoon
selvs eenige clau- sule derogatoir inhoudende
en vervolgens opnieuws sullende
disponeeren soo verklaar- den sij comparanten
voor-aff te inkareeren? de huwlijkse
voorwaarden denwelke sij com- paranten onder derselver
handteekening op den 9 januarij 1726 hebben gemaakt en dienvolgende in allen
gevallen als te wil- len en te begeeren dat de
daar bij weder- sijds besprooken douarien (zie onder) sullen plaats heb- ben ’t
sij de eerststervende van hun comparan- ten kind of kinderen sal
nalaten ofte …….. …… vervolgens
treedende ter dispositie selfs over hunne verdere
natelaten goederen en den heer testateur voorsig
in ’t bijsonder sult doende ins kragte van
het octroij op de 10 meij deeses jaars door
haar edele groot mogende den heeren staaten
van Holland en Westfriesland aan hem
verleent en aan ons notaris en getuigen
vertoont soo ver- klaarden de eerststervende
van hun beijdes selfs natelate kind of
kinderen waervan er twee in weesen zijn,
namentlijk een zoon met name mr. Gerard van Brandwijk GZ, secretaris der stad
Gouda en een dogter met name Geertruijd van Brandwijk en bij derselver
vooroverlijden hunne wettige afkomelingen bij
plaatsvullinge te stellen tot erfgenamen in derselver
bloote legitieme portie met toerekening van al het
geene daer op na regten toegereekend kan en
mag worden en in het overige van desselvs
geheele nalatenschap of bij overlijden van de
eerststervende van hun comparanten sonder kinderen
off verdere aff- komelingen verklaerde de eerststervende de langstleevende van hun
te stellen tot erfge- naem en den heer comparant de vrouwe comparante specialijk in
de heerlijkheijd Bleskinsgrave soo als hij
heer testateur daer meede van weegens
haer ed(ele) groot mog(ende) is verleijt en hij die tot
hier toe heeft besete. Dan bij zoo verre der
comparanten natelaeten kind, kinderen of
derselver afkomelingen bij plaatsvulling
meerderjaarig of andersints mondig, of sig selvs voogd
gemaekt sijnde of bij onstentenisse van
dien derselver voogd binnen ses weeken na
het overlijden van den eerststervende van hun
comparanten, en dat dit testament aan haar sal
zijn meedegedeelt souden goedvinden van derselver
respectieve legiti- me portie in de nalatenschap van de eerststerven- de van hun comparanten af
te sien sonder alvoo- rens te begeeren eenige
opening van de staat of geleegentheid van desselvs
nalatenschap en daer- van passeerden behoorlijke
acte voor notaris en getuigen onder willige condemnatie
(zie onder) van den hoogen Raad in Hollandt
onder bijvoeging dat sij de hier natemelde
dispositie altoos sullen opvolgen en van
waarde houden, soo verklaarden sij
comparanten de voornoemde besprooken douarien,
mitsgaders voorge- melde dispositie te niet
doen en vervolgens in plaatsen van al het
selve te begeeren in kas (in case of) den heer comparant den
eerst stervende mogte sijn dat
desselvs voornoemde soon mr. Gerard van Brandwijk Gz.
secretaris der stad Gouda als leenvolger zal succeeren (zie onder) in de voorschre- ve heerlijkheid Bleskinsgrave sodanig als hij heer testateur die van
haer ed(ele) groot mog(ende) te leen is
houdende en tot hier toe heeft beseeten, behoudens
dat de vrouwe com- parante daer van sal
hebben de lijftogt (vruchtgebruik) sonder egter verplgt te sijn daer
voor eenige cautie (waarborgsom)
te stellen gelijk sij
comparanten voorts over-en- weder verklaaren malkandren
te stellen tot erfgenamen in alle haare
na te laten allodiale (vrije) goederen begeerende de eerst
stervende van hun comparanten niet-te-min
dat de langstle- vende van hun comparanten
gehouden sal sijn gedurende en tot
soolange hunne kinderen bij de
langstlevende sullen …… ……. of op het goedvinden
van de langstleeven- de daer van souden werden
gesepareerd ieder van deselve weesende
ongetrouwd te onderhouden uit de vrugten van de
nalatenschap van den eerststervende sodanig en
tot sodanige forme als de langstleevende van
hun comparanten nagemoede? sal vermeenen?
te behooren en dat de langstleevende voorts
sal komen ….. staan omme bij het trouwen
van kinderen aan de sodanige tot
huwelijk goed uittekeeren ’t gunt de langstleevende van hun comparanten sal gelieven te bepaalen
sonder dat iemand sig daerteegens op eeniger
handelwijze sal moogen versetten en bij aldien
der comparanten voornoem- de kinderen de
langsleevende in volgen/voegen voor- noemt sullen hebben laten
besitten de nalaten- schap van de
eerststervende sonder eenige inven- taris cautie of ietwes
anders af te vorderen of op eenige andere wijze te
molesteeren soo ver- klaarden respectieve
comparanten in cas de langstleevende van hun
mogte koomen te treeden tot een tweede
huwelijk dat denselven langstleevende
ten behoeven van soodanige kind op kinderen
of derselve afkoo- melingen bij plaatsvuling
en in cas van on- mondigheid derselver
voogden dewelke de voornoemde acte onder
willige condemnatie van den hoogen ………. sullen
hebben gepas- seert, alvoorens het selve
huwelijk te solemni- seeren (zie onder) sal moeten afstaen sonder eenige af- trek hoegenaemd uit hoofde van het algemee- ne regt off na de wetten
deser landen andersinds vrijgelaten al het geene
den eerststervende van hun comparanten al hebben
nagelaten, niets uitgesonderd dan alleen
deselvs inboedel be- houdens dat in cas na doode van de eerststerven- de ietwas? door de
eerststervende nagelaten mog- te weesen afgelost aan de
langstlevende of door de langsleevende
mogte sijn veralieneerd (zie onder) ’t selve sal worden gesupleerd (aanvullen) door het geene de langstleevende daer
voor sal hebben ont- fangen willende sij
testateuren beijde dat in het voornoemde geval van
hertrouwen van de langstleevende van hun
de nalaten- schap van de
eerststervende uitgenoomen desselvs inboedel tusschen
te kinderen en afkomelingen van de
eerststervende van hen comparanten bij
plaetsvulling sal werden toegedeeld in deeser
voegen dat der testateu- ren voorn(oemde) dogter
voor af uit de natelatene allodiale goederen bij
forme van preele- gaat sal hebben soo veel als waerop als dan de voornoemde
heerlijkheijd Bleskinsgrave misschien
ontbreekt hier een regeltje, misschien niet sodanig sijn heer
testateurs soon die te leen sal houden en als dan vrij van
de voorn(oemde) lijftogt sal moeten besitten voor
schout en gerechten aldaer op den ….. in den aa…ank van hunne respectieve bedieningen gedaen of door
…den bij hun tes- tateuren kinderen te
verkiesen sal worden getanxeert ten waare des
testateurs voorn(oemde) soon lieffst soude willen
verkiesen te hebben en te behouden de vrije
administratie en dispositie over alle de regten en
praeëminentien (zie
onder) tot de voorschreeve heerlijkheijd
en de tienden van dien, met het gunt verder
daartoe behoord onder den last van aan de
testateuren voorn(oemd) dogter en haare
successeuren (opvolgers) jaarlijx uit te keeren na aftrek van alle
lasten hoe ge- naamd de helfte van de
suijvere revenuen en inkomsten dewelke uit eenige hoogden? of saaken relatiff tot de
gemelde heerlijkheid sullen provenieeren waer
meede des testateu- ren voorn(oemde) zoon in plaets
van de voornoemde taxatie sal koomen
volstaen tot soolange hij de voorsz (voorssijde)
keuze sal gestand doen, dog het welke niet langer door
hem gedaan wordende is der
testateuren wil dat de gemelde taxatie gedaan en ’t voorschreven preelegaat door haren voornoemde soon uit
sijn geerfden allodialen goeden sal moeten voldaen
worden. alles en in allen gevallen ’t sij dat de gemelde keuze door hem word gedaen of niet met
begeerte van hem ‘d heer testateur dat in cas sijne voornoemde soon sonder nazaat agtertelaten
deeser wereldt overleijdt
d… de voorn(oemde) heerlijkheid
Bleskins- grave met het geene daer
bij hier booven is ver- melt sonder aftrek als ten opsigte van den langstleevende hierboven
is gedisponeerd sal gaan op sijne voornoemde
dogter Geer- truijd van Brandwijk. Bij
haar voorover- lijden op haare nazaat na
leenregten daertoe geroepen sijnde. Willende de testateuren
voorts dat ieder van hun- ne voorn(oemde) kinderen
sal zijn en blijven vrijge- steld van sodanige inbreng
te doen als waer- toe sij na eenige regten
soude kunnen over den? geoordeeld gehouden te
sijn gelijk ieder van hun ook sal behouden
sonder daer van meede eenige inbreng te doen de
kleijnoodien denwelke sij respectievelijk van de
comparanten in desen ofte de langstleevende van hun
sullen hebben bekoo- men willende sij
comparanten voorts en in alllen gevallen soo de
bovengemelde acte voor notaris en getuigen word gepasseert dus in cas hij heer testateur
mogte weesen de eerstster- vende dat sijne
voorn(oemde) soon mr. Gerard van Brandwijk GZ secretaris
der stad Gouda direct in volkoome vrij
eigendam sal hebben de bibliotheecq door hem heer testateur natelaten met hetgeene daertoe behoord, en dat in cas de vrouwe comparante eerst
aflijvig mogte worden haare voorn(oemde)
dogter Geertruijd van Brandwijk in voegen
voorn(oemd) sal hebben de kleijnodien en al het
geene tot het lijf van haer vrouwe testatrice
eenigsints sal hebben behoord of bij voorraad
geschikt sal sijn ge- weest soo tot sieraad als andere
eijnden geene uitgesonderd begeerende
voorts sij testateuren dat in cas
de langstleevende van hun niet mogte hertrouwen en het
gunt voornoemt is door deselver soon of
dogter op het overlijden van de eerststervende sal sijn
genooten dat op het afster- ven van de langstleeven
desselfs voorn(oemde) zoon in cas
den testateur sal sijn de langstleevende in voegen voorsz(eids) sal
hebben de bovengen(oemde) bibli- otheecq en der testateuren
voorn(oemde) dogter her aen haar besprooken ingevalle
de vrouwe testatrice na doode van den heer
testateur in weesen sal sijn gebleeven gelijk sij
testateuren dan ook al verder willen dat soo
wanneer de langst- leevende van hun
onhertrouwt sal sijn overlee- den dat hunne respectieve
natelatenschappen sullen worden verdeeld na
dat der testateuren voorn(oemde) dogter
Geertruijd van Brandwijk het montant(bedrag) van de taxatie der heerlijkheid Bleskinsgrave in voegen
als hier boven is gemeld op het overlijden van de
langstleevende der testa- teuren te doen tot een praelegaet
sal hebben genooten tussen hunne
voorn(oemde) kinderen en afkomelingen bij
plaetsvulling met uitsluijting van soodanigen inbreng als
hierboven respectievelijk is vermeld
ten ware der testateuren meergemelde soon de
bovengemelde keuze na ’t overlijden van de langstlevende de van hun testa- teuren quam te doen
wanneer het gunt dien- aengaende hierboven is doorgestreept gedisponeert met de daer bij gevoegde
begeerte van den heer testateur alhier word gehouden voor
herhaald en de nala- tenschappen van hun
testateuren op den voet van dien tusschen hunne
voorsz(eid) kinderen sullen worden verdeeld. De testateuren verklaaren
voorts in de nalatenschap- pen van hare resp(ectievelijke) kinderen dewelke sonder
dae… over te hebben
gedisponeert mogten aflijvig worden te verkiesen het van ouds
bekende aasdoms versterfregt. (zie onder) Stellende sij testateuren
tot voogden over haare minderjarigen en toesigt
behoevende in deesen geconcerneert (betreffen/aangaan) de langstleevende van hun beijden, mitsgaders(bovendien) tot het doen
van de voorn(oemde) keuze ten opsigte van de
minderjarigen en toe- sigt behoevende in deesen
geconceneert den weledgestr. heere mr. Jacob
Snels raad- pensionaris der stad Gouda
en wijders(verder) na doode van de langstleevende van hen
testateuren soo verklaaren sij tot
executeurs van hun testa- ment en tot voogden over alle dan toesigt behoe- vende in deesen
geconserneert te stellen den voor- noemde weled gestr. heere mr
Jacobs Snels raad-pensionaris in der
stad Gouda en den meerge- melde weled gestr. heere mr
Gerard van Brandwijk Gz secretaris der selver stadt gee- vende sij comparanten soo
aan de langstlevende van hun als aan de verdere
genoemde voogden en executeur sodanige ampele
magt als na regte eenigsints is gegeeven en
speciaal de magt van assumptie en
surrogatie(zie
onder) tot het uiteinde van de voorsz gegeevene
commissie en dat met eerbiedige uitsluijting
van de weeskamer der stad Gouda en voorts van
alle andere plaetsen en van alle en een
iegelijk dewelke eenige au- thoriteit of vermogen in
der comparanten boe- del sig souden willen
aanmatigen. Reserveerende ieder van de
testateuren aan sig om op sodanige wijze als daer
van na doode van hun respectivelijk sal komen
blijken en conform? het gunt(hetgeen) in deese Landen is gerecipieert(ontvangen) sal mogen bestaan bij ver……ring van ’t gunt in deesen is gemelt of
voorts van nieuws te ordon- neren en te begeeren ’t gunt op haer overlijden sal werden gevonden na hun
dood van kragt en waarde te moeten sijn,
begeerende at het selve sal worden gehouden
soodanig als op het in desen wierd gevonden. al het geene voorsz staat
de testateuren door mij notaris voorgeleesen
sijnde verklaerden sij het selve te weesen haer testament
en uiterste wille begeeren- de dat het selve na hun overlijden
sal worden ag- tervolgt en nagekoomn soo
als best sal komen en mogen geschieden,
versoekende ten dien eijnde dat dit hun
testament en uiterste wille alle benefitie mag
genieten of schoon daer in na alle
scherpheijd van regten ietwes niet soude mogen bestaen. Aldus gepasseert in ’s
hage voorn(oemd) ter presentie van heer en mr. Johannes
Schopman, advo- caat voorde resp. hoven
van justitie in Holland en Hendrik de Bruijn,
kamerbewaerderen eerste deurwaerder van den
hoogen rade in Holland, als getuigen
hier toe versogt. G.v.Brandwijk E.v.Brandwijk gb Snels |
|
|
1.
douarie: a. weduwgift. b. vruchtgebruik voor de langstlevende. c. deel van de
gemeenschappelijke goederen die toebehoorden aan overlevende echtgenoot
d. de bezitting eener weduwe. 2.
willige condemnatie: schijnvonnis. ook: vonnis op overdracht van partijen. 3.
succeren/succederen: opvolgen, erven, toekomen 4. solemniteit:
plechtigheid 5.
veralineerd: verkocht, vervreemd of veralineerd. verder weet ik het niet. 6.
preeminentien: profijten, voordelen, revenuen. 7.
aasdoms versterfrecht: het naaste bloed erft het goed en erkent geen
plaatsvervulling. Oud gebruik. 8. assumptie
en surrogatie: de voogd mag zich laten assisteren en/of vervangen.
Gebruikelijke formulering. |
|