Spreekbeurten

     

SPREEKBEURT-1

Wat is een uil ?

Uilen zijn roofvogels, waarvan de meeste vooral jagen op kleine zoogdieren op de grond zoals
muizen en konijnen. Daarnaast vangen ze soms ook vogels, reptielen, insecten en wormen.
Een groot verschil met andere roofvogels zoals arenden, valken of haviken is, dat uilen vooral ‘s nachts jagen. Daarvoor hebben ze uitstekende ogen en oren. Bovendien kunnen ze geruisloos vliegen zodat ze hun prooi kunnen verrassen. Er zijn 134 bekende soorten uilen , ze komen in alle delen van de wereld voor waar geschikte prooidieren zijn.

Gezichtsvermogen

De uil heeft grote starende ogen, die hij niet kan bewegen. Als hij naar links of rechts wil kijken moet hij zijn kop draaien. Maar dat is geen probleem want hij kan zijn kop makkelijk achterstevoren draaien, zelfs nog iets verder. Ook kan hij zijn kop helemaal ondersteboven draaien. De ogen van de uil zijn aangepast om ook bij weinig licht goed te kunnen zien. Wel 4 keer zo goed als de mens. De ogen van een uil worden beschermd door een derde ooglid. Als hij dit ooglid dicht doet worden stofdeeltjes en vuil van het oog verwijderd.

Gehoor.

Zoals je op deze foto kunt zien zijn de oren van een uil niet goed zichtbaar. Want de oren zitten niet hier, maar aan de zijkant van de ogen, daar zit aan elke kant een opening. De ooropeningen zijn erg groot en de een zit wat hoger dan de ander. Daardoor kan hij goed horen waar en op welke afstand de prooi zich bevindt. De lange oorpluimen die sommige soorten hebben spelen dus geen rol bij het gehoor. Ze dienen om te dreigen en af te schrikken. Bij opwinding of gevaar komen ze omhoog.

Snavel, klauwen en eten.

Alle uilen hebben lange poten en tenen, die voorzien zijn van enorme klauwen. Hiermee grijpt de uil zijn prooi die hierdoor meestal al dodelijk verwond wordt. Uilen hebben aan elke poot 4 tenen. Normaal steken er 3 naar voren en 1 naar achter, maar hij kan een van de 3 nog naar achteren draaien om zijn prooi beter vast te houden of om steviger op een tak te zitten. De uil heeft een lange gebogen snavel. Hiermee doodt hij soms zijn prooi en scheurt hij stukjes vlees los. Een groot deel van de snavel is bedekt met veertjes, waardoor hij er kleiner uitziet. Als hij echter zijn bek opent wordt een enorme muil zichtbaar. Uilen slikken de prooi meestal in zijn geheel door. Een gedeelte wordt verteerd, maar de botjes en de vacht of veren zijn onverteerbaar. Zo af en toe spuugt de uil dit uit,we noemen dit braakballen.


Nestelen en jongen grootbrengen

De meeste uilen leggen eieren in de lente. Als de jongen worden grootgebracht en uitvliegen, is er het meeste voedsel te vinden. Bij sommige uilensoorten blijven de paartjes slechts bij elkaar tot de broedperiode voorbij is, bij andere soorten kan een paartje het hele jaar bij elkaar blijven en bij weer andere soorten blijven de paartjes hun hele leven bij elkaar. Uilen bouwen zelf geen nesten. Ze gebruiken boomholtes of een verlaten nest van andere vogels, spleten in rotsen, gaten in boerderijen en kerken of een holte in de grond. Uilen kunnen 1 tot 13 eieren leggen, maar een stuk of 4, 5 is normaal. De eieren zijn bijna rond en wit. Tussen het leggen van elk ei zit telkens 2 of 3 dagen. Het broeden duurt ongeveer 30 dagen. Doordat de eieren met tussenpozen worden gelegd, komen ze niet tegelijk uit. Dit heeft tot gevolg dat de kuikens niet even groot zijn.De grootste en sterkste kuikens krijgen het meeste voedsel. Hierdoor komt het niet veel voor dat alle kuikens van een nest overleven.Vaak verhongeren de jongste dieren of worden ze soms zelfs gedood door hun grotere nestgenoten. Na ongeveer 6 weken kunnen de jongen vliegen en verlaten het nest. Toch worden ze daarna nog een aantal weken door de ouders gevoerd.

Uilen in Europa

In Europa komen in totaal 13 verschillende soorten uilen voor. De kleinste hiervan is de dwerguil: lengte 17 cm gewicht 70 gram vleugelspanwijdte 35cm De grootste hiervan is de oehoe: lengte 70cm Gewicht ruim 2 kilo vleugelspanwijdte 170 cm De andere soorten zitten hier tussenin. 6 Soorten komen ook in Nederland voor: de bosuil, de steenuil, de ruigpootuil, de ransuil, de kerkuil en de velduil.

Bedreiging

1) Woningnood door gebrek aan een rustige broedplaats. Dit wordt bijvoorbeeld veroorzaakt door het kappen van bossen ,waar bijvoorbeeld de bosuil last van heeft, of het dichtmaken of verdwijnen van gaten in kerken en schuren, waar bijvoorbeeld de kerkuil last van heeft.
2) Door het verdwijnen van bossen loopt het voedselaanbod terug.
3) Het verkeer zorgt voor steeds meer slachtoffers
.

SPREEKBEURT-2

Voor de meeste mensen zijn uilen misterieuze vogels. Je ziet ze zelden, hooguit als een schim in de schemering en verder komen er alleen (angstaanjagende) geluiden uit het bos, een holle boom, oude schuur of kerktoren wanneer de uilen in de nacht actief zijn.
Muizen.
Uilen hebben ontzettend goede ogen, waarmee ze vele malen beter in het donker kunnen zien dan mensen. Ook hun gehoor is vele malen beter dan dat van ons. Bovendien bezitten uilen een sterke, gebogen snavel en stevige klauwen met vlijmscherpe nagels. En de veren van hun vleugels hebben fijn vertakte donsachtige uiteinden die ervoor zorgen dat ze geluidloos kunnen vliegen. Al deze hulpmiddelen zijn nodig om succesvol te kunnen jagen op muizen en andere 'lekkere hapjes'.
Als het buiten donker wordt, gaan de uilen op jacht. Het hoofdvoedsel van uilen bestaat uit muizen: veldmuizen, bosmuizen, spitsmuizen en woelmuizen. Daarnaast eten uilen ook grotere zoogdieren, zoals jonge hazen, konijnen en mollen. En als er een tekort is aan muizen, vangen uilen ook wel eens kleine vogels, padden, kikkers of insecten. Meestal gaan de grote uilen op de grote prooien af en beperken de kleine uilen zich tot de kleine prooien.

Braakballen.

Uilen eten hun prooien helemaal op. Zelfs haartjes, veertjes en botjes gaan mee naar binnen. Maar niet alles is even goed verteerbaar. De onverteerbare delen worden door de uilen uitgebraakt in de vorm van ballen. Deze ballen worden braakballen of uilenballen genoemd. Als je ergens een braakbal vindt, dan weet je dat er uilen in de buurt zijn. Het is heel interessant om een braakbal uit elkaar te halen, want je kunt dan precies nagaan wat de uil gegeten heeft. Als je een braakbal even in warm water legt, valt hij gemakkelijk uit elkaar. Daarna kun je met een pincet en een vergrootglas de onderdeeltjes van de braakbal verder uit elkaar halen en bekijken.

Roestplaats.

Overdag slapen de meeste uilen. Dat doen ze op een vaste plaats, die de
roestplaats genoemd wordt. Uilen zijn op hun roestplaats heel moeilijk te ontdekken. De ransuil kan het beste verstoppertje spelen. Hij zit het liefst hoog in een boom, zo dicht mogelijk tegen de stam aangedrukt. De steenuil speelt minder graag verstoppertje. Je kunt hem overdag nog wel eens zien zitten op een paaltje in het weiland.
Voor alle uilen geldt dat ze een schutkleur hebben, waardoor ze zo min mogelijk opvallen in hun natuurlijke omgeving. Zo heeft de bosuil bijvoorbeeld een vrij donker verenkleed, terwijl het verenkleed van de (niet in Nederland voorkomende) sneeuwuil grotendeels wit van kleur is.

Nesten.

Uilen besteden weinig tijd aan het maken van een nest. Veel uilen leggen hun eieren in verlaten nesten van andere vogels. Daarnaast behoren holten, nissen en spleten tot de favoriete nestelplaatsen van veel uilen. Er zijn ook uilen die op de grond nestelen, zoals de velduil en de (niet in Nederland voorkomende) sneeuwuil. En de steenuil nestelt graag in knotwilgen en op oude leegstaande zolders.
De eieren van uilen zijn rond. Zodra het vrouwtje haar eerste ei gelegd heeft, begint ze met broeden. Tijdens het broeden legt ze de andere eieren. Het eerstgelegde ei komt als eerste uit en het laatstgelegde ei als laatste. Het eerstgeboren jong en het laatstgeboren jong zullen dan ook zichtbaar verschillen in grootte. Het jong dat het hardste bedelt en het verst zijn bekje openspert, krijgt van zijn ouders het meeste eten. Hierdoor gebeurt het nog wel eens dat het kleinste en zwakste jong van de honger om komt.

Uilskuikens.

Jonge uilen worden uilskuikens genoemd. Het aantal uilskuikens dat geboren wordt, hangt onder meer af van de hoeveelheid voedsel die de uilen tot hun beschikking hebben. Als er veel voedsel aanwezig is, zullen er veel uilskuikens geboren worden. Als er weinig voedsel is, zullen er minder uilskuikens ter wereld komen.
Pasgeboren uilskuikens zijn helemaal bedekt met witte, zachte donsveertjes. Na verloop van tijd maken de donsveertjes plaats voor een echt verenkleed. Uilskuikens groeien hard. Binnen amper zeven weken zijn ze even groot als hun ouders. De tijd is dan gekomen om te leren vliegen en jagen. Als de winter aanbreekt worden de uilskuikens door hun ouders weggejaagd en moeten ze helemaal voor zichzelf zorgen. De jongen die niet sterk genoeg zijn, zullen omkomen van de honger. De sterkste uilen zullen overblijven.

Zeldzaam.

Voor alle soorten uilen in Europa geldt dat ze vrij zeldzaam zijn. Het aantal uilen is in de loop van de jaren sterk afgenomen. Heel vroeger werden uilen doodgemaakt omdat de mensen toen dachten dat uilen ongeluk brachten. Tegenwoordig zijn de meeste mensen het erover eens dat uilen hele mooie en nuttige dieren zijn. Gelukkig zijn de uilen in Nederland en België nu ook goed
beschermd via de Vogelwet. Er mag niet meer op uilen gejaagd worden en niemand mag meer uilen of eieren van uilen mee naar huis nemen. Maar helaas zijn er nog wel een heleboel andere gevaren waardoor uilen worden bedreigd, zoals: het drukke verkeer, hoogspanningsleidingen en giftige bestrijdingsmiddelen in de landbouw. Bovendien verdwijnen er steeds meer natuurgebieden en plaatsen waar uilen kunnen nestelen.
De ogen van de uil staan in tegenstelling van de andere vogelsoorten net als bij de mens aan de voorkant van de kop geplaatst. Iedere uil kan zijn kop 270 graden draaien. Een uil kan dus alle kanten uit kijken zonder zijn lichaam te verdraaien.

SPREEKBEURT-3

Ik wil mijn spreekbeurt houden over de uil, omdat ik het een leuk dier vind en ik vind de uil altijd heel wijs kijken. Uilen zijn nachtdieren. Daarom zie je ze zelden. Er leven 134 soorten uilen op de wereld. Vroeger dachten de mensen dat uilen ongeluk brachten maar tegenwoordig zijn de meeste mensen het erover eens dat uilen hele mooie en nuttige dieren zijn. Ze zijn nuttig omdat ze ratten en muizen eten. Uilen zijn in Nederland en België zijn beschermd via de Vogelwet. Er mag niet op uilen gejaagd worden en het is verboden om eieren van uilen mee te nemen.

Zintuigen van de uil

De uil heeft veel betere ogen en oren dan mensen. De ogen van de uil zitten aan de voorkant van zijn kop en niet zoals bij de meeste vogels aan de zijkant. Daardoor kunnen ze beter diepte zien en kunnen ze beter schatten wat de afstand naar hun prooi is. Ze kunnen ook heel goed in het donker zien. Hun ogen kunnen niet in hun kas (uitleggen) draaien zoals wij, maar de uil heeft een heel soepele hals waarmee hij 270 graden kan draaien. Probeer dat maar eens na te doen. Ze hebben een derde ooglid het knipvlies. Boven de ogen heeft een ransuil twee lange pluimen die wel op oren lijken. We noemen ze daarom oorpluimen. Maar pas op: het zijn geen oren! De echte oren van uilen zijn kleine openingen. Je kunt die niet zien. Ze zitten onder de veren van de kop. De uil heeft ook supergevoelige oren. Dat is belangrijk want zo kan hij ‘s nachts zijn prooi horen, en misschien opeten.

De jonkies van een uil

Uilen leggen hun eieren in oudere nesten van andere vogels, boomholtes, rotsspleten of in scheuren van muren. De eieren zijn bijna rond en zuiver wit. Ze leggen twee tot zeven eieren niet allemaal tegelijk zodat ze ook niet allemaal tegelijk uitkomen. Er zitten dan jongere en oudere uilskuikens in één nest. Als ze geboren worden zitten de ogen en de oren nog dicht. Eerst hebben de jongen alleen een laagje dons in plaats van veren. Als ze nog in het nest zitten gaan ze in de rui. De rui betekent dat ze hun dons verliezen en een nieuw donspakje krijgen. Een paar weken later beginnen de echte veren te groeien. Ze kunnen dan nog niet vliegen maar ze komen wel met een hoop herrie uit het nest om de omgeving te verkennen. Fladderend vallen ze soms op de grond. Daar worden ze soms gevonden door mensen . Die mensen nemen de vogels mee om ze naar een dierentuin of vogelopvang te brengen. Dat hoeft helemaal niet want de ouders zijn altijd in de buurt, al zie je ze niet. Zij verzorgen hun jongen, ook als ze op de grond zitten.

Soorten uilen

Er zijn 134 verschillende soorten uilen in de hele wereld. De bekendste uilen in Nederland zijn de bosuil, de ransuil, de steenuil en de kerkuil.

De bosuil:

De bosuil komt voor in bossen, zoals de naam al zegt. Het is een dappere vogel, hij durft zelfs mensen aan te vallen als die te dicht bij zijn nest komen. Ze jagen ‘’s nachts op insecten, kleine vogels, muizen en kikkers. Met de bosuil gaat het wel goed in Nederland. Hij heeft geleerd dicht bij de mensen te wonen. Hij past zich aan.


De ransuil:

Ransuilen zijn kleiner dan bosuilen en ze hebben oorpluimpjes. Ze zijn roestbruin en hebben grijze en gele vlekjes. Als hij heel stil zit en zijn oorpluimpjes dicht tegen zijn kop houdt lijkt hij net op een boomstronk en heeft niemand hem in de gaten. De ransuilen leven bijna net zoals de bosuil. Maar ransuilen leven in de winter vaak in groepjes bij elkaar. Ze leven vooral van muizen.


De steenuil

De steenuil is kleiner dan de ransuil, hij weegt niet meer dan een appel! Steenuilen zijn geen echte nachtvogels, ze jagen ook wel ‘’s morgens vroeg als het nog een beetje donker is. Ze maken wel geluid bij het vliegen en ze vliegen sneller dan de meeste andere uilen. Ze eten voornamelijk insecten. Ze maken soms een vreemd geluid dat klinkt als ”koe-wiet” het lijkt op het geluid van een kat:miauw. Vroeger vonden de mensen de steenuil daarom een beetje griezelig.


De kerkuil

De kerkuil is een van de bekendste uilen. De kerkuil is lichtbruin en heeft een bijna witte buik. Zijn gezicht is wit en heeft de vorm van een hart.Zijn poten zijn lang en ook zijn vleugels zijn langer dan de vleugels van andere vogels. Ze eten muizen of soms wel kikkers en ratten. Het gaat niet zo goed met de kerkuil want er zijn steeds minder plaatsen waar de kerkuil zijn nest kan maken. Bijvoorbeeld in oude schuren of in gaten van kerktorens. Deze worden dichtgemaakt en oude schuren worden vervagen door metalen bouwwerken waar de kerkuil niet meer naar binnen kan. Dus wat moeten we daar aan doen? Nestkasten plaatsen!


De grootste en de kleinste uil:

De grootste uil is de Oehoe en raad eens wat voor geluid hij maakt. Hij weegt bijna drie kilo en als hij zijn vleugels spreidt is de afstand wel twee meter. Hij kan 70 cm lang worden en hij heeft 6 cm lange oorpluimen. De kleinste uil is de dwerguil hij is bijvoorbeeld 15 cm lang.

Verschillende lengtes:

Steenuil 22 cm
Kerkuil 34 cm
Ransuil 36 cm
Bosuil 38 cm
Oehoe 70 cm
Dwerguil 15 cm.

Braakballen

Uilen slikken hun prooi vaak in zijn geheel in. De stukjes die onverteerbaar zijn, blijven in hun maag achter en worden na verloop van tijd weer uitgebraakt. Dit zijn braakballen. Braakballen zijn helemaal niet vies. Als je ze uit elkaar peutert, dan kom je precies te weten wat uilen eten. Je vindt bijvoorbeeld een schedeltje en haren van een veldmuis, een pootje van een mol, de schildjes van een kever of wat veren van een mus.
 

SPREEKBEURT-4

De steenuil

De steenuil is de kleinste in Nederland. Is meestal overdag actief en jaagt dan op muizen, insecten en wormen. De steenuil is zeldzaam omdat hij een van de weinige uilen is zonder oren. Deze uil lijkt qua grootte op de dwerguil.

De kerkuil

Ze overleven het niet bij snelwegen vanwege hun uitermate slechte denkvermogen. Ze komen het meest in Nederland voor en nestelen zich meestal in kerken.

De oehoe

De oehoe is 2X zo groot en 10X zo zwaar als een ransuil. hij is de grootste uil in Europa. Hij heeft een korte staart en een snelle vleugelslagmechanisme waarmee hij in 1 vleugelslag een slordige 300 meter kan zweven. Hij bouwt zijn nesten in verlaten en rustige steengroeven. Ze leven al een paar 1000 jaar. De lievelingsmaaltjes van de oehoe zijn: katten, konijnen, muizen en andere kleine beesten.

De ransuil

De ransuilen broeden in verlaten kraaiennesten omdat deze vogels te lui zijn om zelf een nest te bouwen. Overdag zijn ze aan het slapen om zich op de nacht voor te bereiden. 's Nachts is hij echt een expert in muizen vangen. En om te laten zien aan andere uilen dat ze uit zijn buurt moet blijven gebruikt hij lichaamstalen.

De bosuil

De bosuil heeft een kleur ogen waar geen andere uil tegenop kan. Zijn ogen zijn zo zwart als het tijdstip waarop hij jaagt, midden in de nacht. Hij jaagt dan vooral op muizen en duiven. Maar als hij geen prooi kan vinden dan eet hij wat bladeren. En als hij niet gestoord wil worden tijdens zijn bladermaal gebruikt hij zijn camouflage.

De velduil

De velduil komt uit Scandinavië en is vooral overdag op jacht naar muizen. Net zoals de ransuil heeft de velduil veel verstand van muizen. En, net zoals de oehoe heeft de velduil grote vleugels en maakt korte maar krachtige slagen om zo meer te zweven dan te vliegen.
 

 

Last update: 28-09-2006

 

© Welsystems ©