Citaat van de week
Week 20/2012
“De belangrijkste vraag
voor onderwijsprofessionals is … niet wat de effectiviteit van hun acties is,
maar wat de onderwijspedagogische waarde is van wat ze doen, dat wil zeggen,
wat de onderwijspedagogische wenselijkheid is van de leermogelijkheden die uit
hun handelen volgen”.
Gert
Biesta, in Goed onderwijs en de cultuur
van het meten (Boom/Lemma, 2012, p. 44)
Week 19/2012
“Spel moeten we niet
gelijkstellen met iets wat het kind uiterlijk doet. Spel duidt op zijn mentale
ontwikkeling in zijn geheel en in zijn eenheid. Het is het vrije spel, het samen
spelen van alle krachten, gedachten en lichamelijke bewegingen van het kind die
op bevredigende wijze zijn eigen beelden en belangstelling belichamen.”
John
Dewey, “De opvoedingsprincipes van Fröbel” (1897), in John Dewey over opvoeding, onderwijs en burgerschap (SWP, 2011, p.
94).
Week 17/2012
“Air travel is very simple and annoying and a cause of anxiety; it is like being at the dentist’s, even to the chairs.”
Paul
Theroux, The Tao of Travel (2012, 21), gecit.
uit zijn Fresh Air Fiend.
Week 15/2012
“Holland – viel netter,
als ich erwartete. Die
Leute sehr hilfsbereit, they take care of you mit einer
erstaunlich zivilisierten,
immer gleichbleibenden Freundlichkeit.
Strassenbahnschaffner, Kellner,
Leute auf der Strasse, überall die gleichen freundlichen, einfachen zufriedenen Manieren. Sehr, sehr angenehm. Nirgends ein lautes
Wort - …..”.
Hannah
Arendt in een brief van 3-10-1956 aan haar man Heinrich
Blücher (Briefe, p. 442).
Week 14/2012
“Rather than attempt to imitate the hard sciences, social scientists would be better
off doing what they do best: thinking deeply about what
prompts human beings to behave the way they do.”
Kevin
Clarke & David Primo, ‘Overcoming
“Physics Envy”’, New York Times,
April 1, 2012
Week 13/2012
“I'd love to go on holiday with
Virginia Woolf. She'd be super observant, catty, fun - and (on good day)
excellent company. We'd gossip about our fellow guests in a hotel, eavesdrop on
people in shops and (perhaps) try some jetskiing,
which Woolf would describe with great style and elegance.”
Alain
de Botton, Huffington Post, March
10
Week 9/2012
“Aan de basis van het
pedagogisch handelen, ligt het zien met je hart”
Janusz
Korczak, geciteerd in Janusz Korczak:
inspirator voor mensen in het primair onderwijs (door Arie de Bruin &
Anouk Brink, 2012)
Week 8/2012
20 februari: het was ook a
hell of a Job …
Week 6/2012
“Van al het bestaande
hebben wij sommige dingen in onze macht. Andere niet”.
Openingszinnen
van het Encheiridion
of Handboekje van Epictetus (50-120 n.Chr.), z.j.
Week 5/2012
“Every
little
piece of your life
Will mean something to someone”
Editors, ‘The weight of
the world’, gehoord tijdens dansprogramma van Tim Persent, 28 januari 2012, Korzo
Den Haag, choreografie ‘Voor Tim’
Week 3/2012
“Het verschil tussen goed en
voortreffelijk is klein, maar essentieel”.
Gustav Leonhardt, musicus (1928 – 16 januari 2012)
Week 51/2011
“What
a life he has led, and how well he
has led it!”
E.M.
Forster over Leonard Woolf (1880-1969), quoted in F. Spotts (Ed.), Letters of Leonard Woolf (1989)
Week 50/2011
“Het stemt me dankbaar dat
vriendschapsrelaties zich ook ver in tijd en ruimte kunnen uitstrekken. Denkers
van vroeger kunnen intieme vrienden zijn”.
Hans
Achterhuis, Zonder vrienden geen
filosofie (2011, p. 13).
Week 49/2011
“Iedereen, ikzelf als
eerste, weet je dat niet moedig hoeft te zijn om les te geven. Integendeel, wie
les geeft, knoopt een band aan, of hoopt en verlangt een band aan te knopen met
degenen die naar hem luisteren, een band van gedeelde kennis, overerving, traditie,
die ook een band van persoonlijke herkenning of vriendschap kan zijn”.
Michel
Foucault, De moed tot waarheid,
2009/2011, p. 44.
Week 46/2011
“Our
political life rests upon the assumption that we can produce equality
through organization, because man can act in and change and build a common world, together
with his equals and only with his equals”.
Hannah
Arendt, The Origins
of Totalitarianism, Part two:
Imperialism (1994, p. 301).
Week 44/2011
“Mediteren doet pijn”.
Janwillem van de Wetering (1971).
Week 42/2011
“To many
people, Arendt was a more central character
in the Eichmann story than Eichmann himself. And certainly, from an intellectual
perspective, she was”.
Deborah E.
Lipstadt, The Eichmann Trial (2011,
p. 149)
Week 41/2011
“Zonder bezielde docenten
raken we talentvolle jongeren kwijt en dan verkwanselen we onze toekomst”.
Piet
Boekhoud, Lector Pedagogiek van het beroepsonderwijs, openbare les 28-9-2011
(p. 17)
Week 39/2011
“Laat theorieën sterven in
plaats van mensen”.
Karl Popper (Objective Knowledge).
Week 38/2011
“… wij moeten ons de grote kunst
eigen maken: slechts één ding tegelijk te doen”.
Martin Kojc, Zelfgenezing
van Nerveusiteit (z.j., p. 24).
Week 36/2011
“Een oprechte glimlach kan diepe wonden helen”.
Boeddha
Week 34/2011
“Als je zoekt naar het
goede in anderen, ontdek je het beste in jezelf”.
Martin
Walsh (Dagelijkse gedachte, 24-8-2011)
Week 33/2011, terug van
vakantie …
“Our
work will at least have distracted us, it will
have provided a perfect bubble
in which to invest our hopes for
perfection, it will have focused our immeasurable anxieties on a few relatively small-scale and achievable goals, it will have given us a sense of mastery,
it will have made us respectably tired, it will
have put food on the table. It will
have kept ous of greater trouble”.
Alain
de Botton, The pleasures and sorrows
of work (2009, p. 326).
Het citaat van de week
slaat een paar weekjes over …
Week 26/2011
“De inleiding alleen al geeft een goed beeld waar het bij Dewey over gaat en daarom is het boek waardevol. Dan moeten de vertalingen nog komen”.
Martijn van Schaik in een recensie van John Dewey over opvoeding, onderwijs en burgerschap (SWP, 2011), in PIP, nr. 61, p. 48-49.
Week 23/2011
“’s Gravenhage – Formal name for The Hague, Netherlands; Pronounced skrah-ven-hah’-guh”
Bill Bryson, Dictionary for Writers and Editors (2008, p. 308).
Week 19/2011
“Maar neem één ding van mij aan: je moet nooit je huidige baas dienen, maar klaar zijn voor de volgende”.
Umberto Eco, De begraafplaats van Praag (2011, p. 380).
Week 16/2011
“De ene na de andere leerkracht komt in een boze droom terecht: hun werk is teruggebracht tot dat van toetsinstructeur”.
Inge Braam in een bespreking van Diane Ravitch The death and life of the great American school systeem (2010), in Het Schoolblad, 23-4-2011, p. 55.
Week 15/2011
“De eerste stap om het onzichtbare zichtbaar te maken, is het stellen van een doel”.
Dagelijkse gedachte, 13 april 2011
Week 14/2011
“… it might be better … to concede that philosophy of education is mainly useless – and to take pride in this. Or to put it in more nuanced terms: rather than accepting the utilitarian logic and trying to justify philosophy of education in these terms, it is important to question and to a certain extent even refuse utilitarian thinking where it concerns philosophy of education and … education more generally”.
Gert Biesta, ‘Introduction. What’s the use of philosophy of Education?’ In Philosophy of Education 2010, p. xii
28 maart 2011
“No one could have been so good as you have been, from the very first day till now. Everyone knows that. (…) Will you destroy all my papers.”
De laatste, handgeschreven woorden van Virginia aan Leonard Woolf, 28 maart 1941 (Letters, volume 6, p. 487)
Week 11/2011
“Dewey beschouwde het goede gesprek als een absolute voorwaarde om de eenzijdige focus op het eigen ego te doorbreken. Er is niets dat tegen de gezamenlijke ervaring kan opwegen. Enkel en alleen de gedeelde ervaring stelt ons in staat om ons leven zinvol gestalte te geven”.
Reiner Ruffing (2008), Filosofisch gereedschap, lemma Dewey, p. 161
Week 9/2011
“Een
gelukkig mens heeft het kind in zich bewaard”.
Goethe
Week 8/2011
“Om het verschijnsel revolutie te beschrijven is geweld … niet geschikter dan verandering; alleen als er verandering optreedt in de betekenis van een nieuw begin, als er geweld wordt gebruikt om een geheel nieuwe regeringsvorm te vestigen, om de vorming van een nieuw politiek lichaam te bewerkstelligen, als de bevrijding van onderdrukking op zijn minst op de grondvesting van vrijheid mikt, kunnen we van revolutie spreken”.
Hannah Arendt, in Over revolutie (1963; 2009, p. 51).
Week 7/2011
“Als
je zwakheden hebt, betekent het niet dat je zwak bent,
maar dat je compleet bent”.
Deepak Chopra
Week 4/5/2011
www.redhet basisonderwijs.nl !
Week 3/2011
“The great thing is never to be bored by one’s own writing”.
Virginia Woolf, The Diary, Vol. 2, 1920-1924; 9 februari 1924 (p. 292)
Week 1 en 2/2011
“Elk individu dat deze wereld betreedt is een nieuw begin; het universum zelf maakt als het ware een nieuwe start in hem en probeert iets te doen, al is het op kleine schaal, dat het nog nooit eerder heeft gedaan.”
John Dewey, ‘Constructie en kritiek’ (1930), in John Dewey over opvoeding, onderwijs en burgerschap (2011)
Week 52/2010

Affiche bij de London Library
Week 51/2010
“… de leraar is bang voor de leerlingen en hij praat hen naar de mond, terwijl de leerlingen op hun leraren, maar ook op hun eigen opvoeders neerkijken. Jongeren voelen zich in geen enkel opzicht de mindere van ouderen, en in woord en daad nemen ze het tegen hen op. Oudere mensen passen zich aan de jongeren aan door zo geestig en aardig mogelijk over te komen. Om toch maar niet onsympathiek en autoritair te lijken doen ze de jongeren na.”
Plato, Politeia (De ideale staat), geciteerd in Simon Blackburn, Plato’s Politeia. Een biografie (2008, p. 134).
Week 50/2010
“Alle kunst is wachten … en ook het ontvangen van inspiratie is wachten”.
Simone Weil, geciteerd in Joke Hermsen (2010, p. 50), Windstilte van de ziel.
Week 49/2010
“Zoek
iets wat je graag doet en maak daar je carrière van”.
Paul Hersey
Week 47/2010
“Soms
is het tijd voor vertrek zonder je bestemming te kennen”.
Tenessee Williams
Week 45/2010
“Je kunt beter honderd stappen zetten op één pad, dan tien stappen op tien paden”.
I Tjing
31-10-2010
“Het trekken van mijn familie van land tot land, van kontinent to kontinent, is in mij abrupt tot stilstand gekomen. … Vermoedelijk zal ik sinds lange tijd de eerste zijn, die sterft in het land waarin hij is geboren, - al blijft het natuurlijk oppassen met voorspellingen.”
Mijn getijdenboek, 1975, p. 115
Harry Mulisch, 29-7-1927 – 30-10-2010
Week 42/2010
“There’s no way to rule innocent men. The only power any government has is the power to crack down on criminals. Well, when there aren’t enough criminals, one makes them. One declares so many things to be a crime that it becomes impossible for men to live without breaking laws”.
Ayn Rand, Atlas Shrugged (1957/2007, p. 404)
Week 38/2010
“Human dignity … does not refer to some natural quality, but only flourishes under conditions of plurality and publicity, that is, in participatory visibility and natural invisibility, under the protection of legal rights”.
Marieke Borren, Amor Mundi. Hannah Arendt’s political phenomenology of world, 2010, p. 190 (proefschrift UvA 9-9-2010)
Week 37/2010
“Tokyo had little to offer to the conventional sight-seer. It was an ugly city which took great care to keep its attractions hidden”.
John David Morley, Pictures from the water trade (1986, p. 65)
Week 36/2010
“What is the sensible attitude to criticism? - Not to read it”.
Vraag van Virginia Woolf aan haar man Leonard en diens antwoord, zoals beschreven in haar dagboek 15-10-1934
(uit Selected Diaries, p. 360)
Het citaat van de week is er even niet …
Week 26/2010
“De dingen die ons in anderen van streek maken, zijn de lessen die we zelf moeten leren.”
Wayne Dyer
Week 25/2010
“Met de zijnsvraag vergaat het de meesten zoals de leerling in een Zen-verhaal. Die had lang op het probleem zitten broeden hoe je een volgroeide gans uit een fles met een nauwe hals krijgt zonder het dier te doden of de fles kapot te maken. De leerling … kwam bij de meester en vroeg om de oplossing van het probleem. De meester wendde zich een ogenblik af, klapte toen hard in zijn handen en riep de leerling bij zijn naam. ‘Ik ben hier, meester’, antwoordde de leerling. ‘Zie je’, zei de meester, ‘de gans is er al uit!’ Dat wat betreft de zin van de zijnsvraag”.
Rudiger Safranski , Heidegger en zijn tijd (20105), p. 524
Week 24/2010
“Land kopen en een goed huwelijk doen gebeurt niet alle dagen”.
Prisma spreekwoordenboek
Week 23/2010
“Voor een goed beheer van de oikos hebben we volgens Aristoteles niet alleen praktische wijsheid, moed en maat nodig, maar ook rechtvaardigheid. (…) [Deze] kardinale deugden van Aristoteles krijgen een veel wijdere relevantie als ze niet beperkt blijven tot onze eigen oikos. Ze kunnen ons ook helpen in het streven om markt en staat aan te passen en waar nodig ondergeschikt te maken … aan de waarden van de civil society”.
Hans Achterhuis, De utopie van de vrije markt (Lemniscaat, 2010, pp. 301-302).
Week 22/2010
“Dit boek heeft getracht Animal laborans te verlossen van de minachting waarmee Hannah Arendt hem behandelde”.
Richard Sennett, in de conclusie (p. 319) van zijn boek De ambachtsman. De mens als maker (Meulenhoff, 2008).
Week 21/2010
“Kijk eens om op uw levenspad en zie de kiezels die bergen leken voor u ze passeerde.”
T.W. Rasker, gevonden op www.dagelijksegedachte.net
Week 19/2010
“De meest kenmerkende ervaring van de mens is … een onvoltooidheid, een niet volledig bij zichzelf thuis zijn en dus een onderweg-zijn, een voortdurend in wording zijn.”
Joke J. Hermsen, Stil de tijd. Pleidooi voor een lange toekomst (20106, p. 160), ontleend aan het werk van Ernst Bloch
Week 18/2010
“People can work anywhere; it’s living that’s important.”
Vita Sackville-West (1892-1962)
Week 17/2010
“We hebben
zoveel gedachten in ons hoofd dat we er maar beter voor kunnen zorgen dat ze
onze vriend worden en niet onze vijand.”
Byron Katie
Week 15/2010
“Een beetje ….”
Teddy Scholten (1926-2010)
Week 13/2010
“Als de moed je in de schoenen zakt, moet je op je hoofd gaan staan”.
Gevonden op www.iedp.nl (Iedereen Elke Dag Plezier)
Week 12/2010
“Old friends do not have to justify their existence …”.
Victoria Glendinning in Leonard Woolf. A Biography (2006, p. 274).
Week 10/2010
“Wat voor het lichaam geldt, geldt ook voor de geest; oefening maakt de geest tot wat hij is en zelfs de meeste van die voortreffelijkheden die als natuurlijke gaven beschouwd worden, zullen bij nader onderzoek het product blijken te zijn van oefening en kunnen alleen door herhaalde oefening naar die top opgevoerd worden”.
John Locke, Leidraad voor het verstand (1979, p. 54; oorspronkelijk 1706). Interessante bijdrage aan het debat over ‘talentontwikkeling’ …
Week 9/2010
“Ich hab’ noch einen Koffer in Berlin …”
Hildegard Knef; http://www.youtube.com/watch?v=sKLt3n-Jy5w
Naar aanleiding van werkbezoek aan Berlijn, 2- 4 maart 2010
Week 8/2010
“Geen straat die de Newski Prospekt te boven gaat, in ieder geval niet in Petersburg: voor die stad betekent zij alles. (…) De almachtige Newski Prospekt! Het enige ontspanningsoord in het zo saaie Petersburg! Hoe proper zijn de trottoirs daar niet aangeveegd en lieve hemel, hoeveel voeten laten er hun sporen niet op achter!”
Nikolaj Gogel, De Newski Prospekt (1835; vertaling Charles Timmer (1996, pp. 7-8).
Naar aanleiding van stedentrip aan St.-Petersburg, 22-26 februari 2010

Week 7/2010
14 februari (2010)
ER ZIJN MAAR TWEE MENSEN
Er zijn maar twee mensen –
en geen miljoenen –
die van elkaar verschillen als een olifant
van een porseleinkast,
en de een slaat zijn armen om de ander
heen –
miljoenen doen dat niet,
miljoenen lopen de zee in, verdwijnen in de golven,
komen nog één keer boven en roepen, met zijn miljoenen:
‘Help!’
maar de stranden zijn verlaten, meeuwen krijsen
in de schemering,
en de ander zegt:
‘Je hebt gelijk, ik ben je lieveling’
Toon Tellegen, in: P. Lateur (red.). Het is vandaag de datum (Gent 2002, p. 65).
Week 6/2010
“’Toen de wereld werd geschapen’, vertelt Adam, …’verscheen God met Zijn bollen van licht, gemaakt van letters, vulde Hij de hele wereld met Zichzelf. Maar God is onsterfelijk – om sterfelijke wezens te creëren moest Hij Zichzelf terugtrekken. Scheppen is de kunst van de terugtocht. … Hij is niet helemaal vertrokken. Hij heeft flarden van Zichzelf achtergelaten … lichtvlekken en … stukjes - … stukjes essentie …’”.
Zadie Smith, De Handtekeningenman (2002, p. 101).
Week 5/2010
“Omdat de aarde bolvormig is, kunnen de mensen zich niet tot in het oneindige verspreiden maar moeten zij uiteindelijk toch elkaars nabijheid dulden, en niemand heeft oorspronkelijk meer recht om op een bepaalde plaats op aarde te zijn dan de ander”.
Immanuel Kant, Naar de eeuwige vrede (1795), geciteerd in Seyla Benhabib (2007, 46), De rechten van ‘anderen’.
Week 4/2010
Het is geel en komt steeds weer terug …..
Een reïncanarie …
Toren C, vpro, 25-1-2010
Week 3/2010
“Waar het bij alles waar we over gesproken hebben werkelijk om gaat …
blijft zich aan taal onttrekken. We stuiten voortdurend op het stiltegebied
waar onze woorden hun vleugels moeten vouwen
en alleen nog als roeken in de toppen van kale bomen
kleumend bij elkaar zitten, en toekijken.”
Virginia Woolf, geciteerd (als motto) in Joke J. Hermsen (2000), Tweeduister.
Week 2/2010
“Waar iedere reiziger naar verlangt, wat iedere schrijver nodig heeft, is de illusie dat hij of zij de enige ontdekker is, hetzij van echt hetzij van verbeeld territorium.”
Paul Theroux, Een dode hand (2009, p. 144)
Week 1/2010
“In the end, Arendt’s kind of conservatism (but also her kind of radicalism) is the rare kind marked by a sense of tragedy – a sense … of the ultimate futility of human endeavors, but nevertheless of the possibility of greatness in failure.”
Margaret Canovan, ‘Hannah Arendt as a conservative thinker’ (ín L. May & J. Kohn (Eds), Hannah Arendt Twenty Years Later, 1995, p. 28)’.
Week 52/2009
“De winter was lang ….. de winter was koud ….”.
Willeke Alberti (Twaalf hits van Willeke, 1966)
Week 51/2009
“Wat is een herinnering anders dan een verhaal dat we onszelf vertellen, fragmenten van gebeurtenissen die we aan elkaar knopen?”
Elia Barceló (2009). Bal masqué, p. 337
Week 50/2009
“We know nothing, even about ourselves. We’re only just beginning, she thought, to understand, here and there”.
Virginia Woolf, The Years (1937/2004, p. 374)
4 december 2009
“The present-day composer refuses to die”.
Edgar Varèse
Varèse was een van de lievelingscomponisten van Frank Zappa (21 december 1940 – 4 december 1993).
Week 49/2009
“Zij die van alles gelezen hebben, worden geacht ook alles te begrijpen; maar dat is lang niet altijd het geval. Lezen levert alleen de grondstoffen van kennis; het denken maakt dat wat wij lezen tot het onze”.
John Locke, Leidraad voor het verstand (1979, p. 86; oorspronkelijk 1706).
Week 48/2009
“Niet schrijven, dat kan ook”.
Marguerite Duras, Schrijven; geciteerd in M. Februari & Marjolijn Drenth (2000). Een pruik van paardenhaar & Over het lezen van een boek, p. 34.
Week 47/2009
“Een biografie vertelt ons soms meer over de schrijver dan over zijn onderwerp”.
Joke J. Hermsen, ‘Twee keer Virginia Woolf. De onmogelijke biogafie’, in Heimwee naar de mens (2003, p. 175).
Week 46/2009
“De Amerikaanse paedagogiek zit nog steeds in de greep van deze 91-jarige.”
Katholieke Encyclopaedie voor Opvoeding en Onderwijs, 1951 in het lemma ‘Dewey, John’.
Week 44/2009
“Het invloedrijkste en aangrijpendste deel van De menselijke conditie is Arendts analyse van het handelen. Daar staat haar diepe inzicht in het eigene van de politiek weergaloos verwoord. Daar staan zinnen als kleine bliksemflitsen in de nacht, die je steeds wilt lezen en herlezen.”
Luuk van Middelaar in NRC Handelsblad van 9-10-2009, in een bespreking van de heruitgave van Arendts Vita Activa, hertiteld De menselijke conditie.
Week 41/2009
Nog maar eentje van Dewey:
“Every great advance in science has issued from a new audacity of imagination.”
John Dewey, in The Quest for Certainty,
Geciteerd in Berding, J. (2009). Nickel N-heterocyclic carbene complexes in homogeneous catalysis. Leiden: Universiteit Leiden. (proefschrift ter verkrijging van de graad van doctor, 8 oktober 2009)
Week 38/2009
“The conception of mind as a purely isolated possession of the self is at the very antipodes of truth”.
John Dewey, Democracy and Education, ch.22 ‘The individual and the world’ (1916/1966, p. 295)
Week 37/2009
“Vermoeidheid is het veiligste slaapmiddel”.
Virginia Woolf, Jacobs kamer (1922/1982, p. 71)
Week 36/2009
“Tegenover het heersende, steeds grootschaliger projectdenken brengt een ruim pragmatisme het gezond verstand in stelling. Niets is nuttiger, niets draagt meer bij tot ons geluk dan dan praktische wijsheid die we verworven hebben door onze levenservaring. (…) De belangrijkste ruim-pragmatische deugd is en blijft de moed om zich in alle omstandigheden van zijn eigen verstand te bedienen”.
Peter Venmans, Over de zin van het nut (2008, p. 281)
Week 35/2009
“Wat een pedagogen waren wij, toen we ons niet druk maakten over pedagogiek!”
Daniel Pennac, In een adem uit. Het geheim van het lezen (1993, p. 17)
Week 34/2009
“There is no stability in this world. Who is to say there is meaning in anything? Who is to foretell the flight of a word? It is a ballon that sails over tree-tops. All is experiment and adventure. We are for ever mixing ourselves with unknown quantities. What is to come? I know not.”
Virginia Woolf, The Waves (1931)
Week 29/2009
het “citaat van de week” slaat een paar weekjes
over …
Week 28/2009
”Kinderen moeten weer opgevoed worden, in plaats van behandeld”.
Jo Hermanns, in Trouw, 9 juni 2009, n.a.v. zijn oratie voor de Kohnstamm-leerstoel UvA
Week 27/2009
“In the information age, the chances to learn how to read have been obliterated”.
Martin Heidegger in een brief aan Hannah Arendt d.d. 22 juni 1972
Week 26/2009
“Boeken, dacht ze, vermeerderen zich vanzelf.”
‘Mrs Ramsey’ in Naar de vuurtoren van Virgina Woolf (1927)
Week 25/2009
“Je moet niet proberen de dingen te laten gebeuren zoals je wilt dat ze gebeuren, maar je moet willen dat ze gebeuren zoals ze gebeuren”.
Epictetus (ca 55-135), geciteerd in L.I. Pfeijffer (2000), De Antieken, p. 228
Week 23/2009
“Hannah Arendt is preeminently the theorist of beginnings. All her books are tales of the unexpected and reflections on the human capacity to start something new pervade her thinking”.
Margaret Canovan, Introduction, in: Hannah Arendt (1998), The Human Condition.
Week 22/2009
“Theory separated from concrete doing and making is empty and futile; practice then becomes an immediate seizure of opportunities and enjoyments which conditions afford without the direction which theory – knowledge and ideas - has power to supply. The problem of the relation of theory and practice is not a problem of theory alone; it is that, but is also the most practical problem of life. For it is the question of how intelligence may inform action, and how action may bear the fruit of increased insight into meaning: a clear view of the values that are worth while and of the means by which they are to be made secure in experienced objects”.
John Dewey, The Quest for Certainty (1929/1988, pp. 224-225)
Week 21/2009
“Spijt krijg je alleen van dingen die je niet probeert”.
NN, gevonden in W. van Dalen, Integriteit in uitvoering. Morele competenties voor professionals (2009, p. 80)
Week 20/2009

“The true artist helps the world by revealing mystic truths”.
Bruce Nauman, 1967. Zie http://www.pbs.org/art21/artists/nauman/card1.html
Week 19/2009
“Het wordt erkend dat er drie regeringsvormen zijn op de wereld: autocratie, oligarchie en democratie. Autcratieën en oligarchieën worden bestuurd door de luimen van de heersers, maar democratische staten volgens de wet. Vertrouw erop, medeburgers, dat in een democratie de wetten zowel de persoon van de burger als de staatsinrichting beschermen, terwijl de despoot en de oligarch zich beschermen door verdachtmaking en met behulp van gewapende machten”.
Aischines, Grieks redenaar, 385-314 voor Christus, geciteerd in F. Naerebout, Griekse democratie (2005, p. 60).
Week 16/2009
“Niks mooiers dan een boek”.
Wim de Bie op www.meneerfoppe.nl.
Week 15/2009
“Je hebt altijd een beter boek in je hoofd dan je op papier kunt krijgen”.
Michael Cunningham (1999), De uren (The Hours, 1998), p. 71.
Week 14/2009
“Een tiranniek en ongekend scherp instrumenteel denken beheerst economie, politiek en cultuur, alsof ons land zich massal heeft bekeerd tot het ‘staatskapitalisme’. Kenmerkend zijn: - een grimmig marktfundamentalisme …; - een gulzig bestuur …; - een achterdochtige cultuur …”.
Willem Trommel, ‘De tirannie van het licht’, in Polarisatie. Bedreigend en verrijkend (RMO, 2009, p. 97)
Week 13/2009
“The mind is a charming arena of self-deception, woven of beautiful, soothing words that give us the illusion that we have an unerring familiarity with ourselves, a closeness of discerning that shields us from being surprised by ourselves”.
Pascal Mercier, Night Train to Lisbon, 2004/2008, p. 193.
Week 12/2009
“Het algemene kenmerk van het menselijk leven … is het fundamenteel dialogische karakter ervan. Wij worden volledige menselijke personen, in staat onszelf te begrijpen en daardoor een identiteit af te bakenen, doordat wij rijke menselijke uitdrukkingsmogelijkheden verwerven. (…) Dat ik mijn identiteit ontdek, betekent niet dat ik deze in isolement uitwerk maar dat ik deze verwerf door dialoog met anderen … Mijn eigen identiteit hangt wezenlijk af van mijn dialogische relaties met anderen”.
Charles Taylor, De malaise van de moderniteit, 19962, p. 43, 56.
Week 11/2009
“Dingen worden zichtbaar in het licht, maar het licht zelf blijkt niet zichtbaar te zijn”.
Patricia De Martelaere (1957-2009), Wat blijft, 2002, p. 51.
Week 10/2009
“Als u het perspectief van de tijd wilt verlengen, vul het dan, met duizenden nieuwe dingen. Onderneem een enerverende reis, verjong uzelf, als u de kans hebt, door de wereld om u heen te vernieuwen”.
Jean-Marie Guyau, uit La genèse de l’idée de temps (1890), gevonden bij Douwe Draaisma, ‘Een hond gaat liggen waar hij wil’ (1999).
Week 9/2009
“Siddhartha said: ‘Yes, I have had thoughts and knowledge here and there. Sometimes, for an hour or for a day, I have become aware of knowledge, just as one feels life in one’s heart. I have had many thoughts, but it would be difficult for me to tell you about them. But this is one thought that has impressed me, Govinda. Wisdom is not communicable. The wisdom which a wise man tries to communicate always sounds foolish’.
‘Are you jesting?’ asked Govinda.
‘No, I am telling you what I have discovered. Knowledge can be communicated, but not wisdom. One can find it, live it, be fortified by it, do wonders through it, but one cannot communicate and teach it’”.
Hermann Hesse, Siddhartha (1922, English ed., 1971, p. 142)
Week 8/2009
“De opvoeding geeft de mens niets dat hij ook niet zelf had kunnen vinden; wat hij ook zelf had kunnen vinden geeft zij hem alleen eerder en met minder inspanning”.
G.E. Lessing, De opvoeding van de mensheid (1780, Nl-editie 1979, p. 41)
Week 5/2009
“In the shadows of the Holocaust, it is worth noting that it was a Jewish woman, Hannah Arendt, who took the initiative in reopening the question of birth by breathing new meaning into the freedom of being. And therein lies the brilliance of her genius, whose very core touches on the crisis of modern culture along with its ultimate fate of life or death”.
Julia Kristeva (2001). Hannah Arendt, p. 48.
20 januari 2009
“Dear World:
We, the United States of America, your top quality supplier of the ideals of
liberty and democracy, would like to apologize for our 2001-2008 interruption
in service. The technical fault that led to this eight-year service outage has
been located, and the software responsible was replaced November 4. Early tests
of the newly installed program indicate that we are now operating correctly,
and we expect it to be fully functional on January 20. We apologize for any
inconvenience caused by the outage. We look forward to resuming full service
and hope to improve in years to come. We thank you for your patience and
understanding.
Sincerely,
THE UNITED STATES OF AMERICA”
David Wekstein
2059 Norborne Drive
Lexington, KY 40502
Week 3/2009
Blijf niet staren op wat vroeger was
Sta niet stil in het verleden.
Ik, zegt hij*, ga iets nieuws beginnen,
Het is al begonnen, merk je het niet?
Huub Oosterhuis, naar Jesaja 43. Muziek Bernard Huijbers,
vele malen achtereen te zingen
* ‘zij’ is ook goed
Nieuwjaar 2009/week 1
‘Om Gam Ganapataye Namah’ …
Mantra, ‘n vraag om hulp van Ganesha bij het beginnen van iets nieuws.
Week 51/2008
‘Jauchzet, frohlocket, auf, preiset die Tage,
Rühmet, was heute der Höchste getan!’
Bach, Weinachtsoratorium, 1. Coro.
Week 49/2008
‘It occurred to me that I had a fine brain in beautiful working order and that I might as well use it’.
Vladimir Nabokov, Lolita (Corgi Books, 1961, p. 95).
Week 48/2008
‘Wanneer intellectuele arbeid wordt geprofessionaliseerd, verliest de intellectueel zijn onafhankelijkheid en zijn potentieel om de samenleving lastige vragen te stellen. In plaats daarvan gaat hij een managementfunctie bekleden of wordt hij technocraat’.
Frank Furedi (2006). Waar zijn de intellectuelen?, p. 53.
Week 46/2008
‘Men moet niet denken, dat men uit de historie wetten zou kunnen afleiden waarnaar men zich zou moeten richten. Zelfs al zijn er regelmatigheden in het historisch gebeuren te ontdekken, dan zijn deze toch niet direct toepasbaar op de hedendaagse situatie. Elke situatie heeft immers iets eigens, ze bezit een bepaalde uniciteit, die niet voor herhaling vatbaar is’.
N.F. Noordam (1968). Zin en betekenis der historische pedagogiek (openbare les, 20 februari 1968, p. 5).
week 44/2008
‘Maar hoofdpijn heeft haar eigen logica.’
J.J. Voskuil (2004). Buiten schot. Voettochten 1974-1982. Amsterdam: G.A. van Oorschot, p. 247.
week
39/2008
'De ware lezer is een anarchist'.
Alberto Manguel, gecit. in de Volkskrant, 26-9-2008, Cicero, p. 23
week 34/2008
'Ik ben nog wel wat filosofisch, maar aan de beterende hand ...'
Herman van Veen, 'Honds' (1978)
week 27/2008
Zoals een bekend spreekwoord zegt ....
week 25/2008
'Bij al wat je onderwijst, maak het kort'.
Horatius, geciteerd door Kees Fens (1929-2008) in de Kohnstamm-lezing 2002: Na vijfenzestig jaar. De
opleiding tot autodidact.
week 23/2008
'De wereld is een boek. Wie niet reist, leest slechts een bladzijde'.
Augustinus (kerkvader, 354 - 430)
week 19/2008
'Je mag niet zodanig aan allen toebehoren, dat je jezelf niet meer
toebehoort'.
Baltasar Gracián, gecit in Joep Dohmen (2008, 184),
Het leven als kunstwerk.
week 13/2008
'Hoe lezers een boek ook tot hun eigendom maken, het einde is dat boek
en lezer één worden. De wereld die een boek is, wordt verslonden door een lezer
die een letter in de tekst van de wereld is; zodoende creëert men een
rondgaande metafoor voor de eindeloosheid van het lezen. We zijn wat we lezen'.
Alberto Manguel, Een
geschiedenis van het lezen (2000), p. 204.
week 5/2008
"Met God en vaderland is het begrip identiteit een van de zwaarst
beladen woorden uit de taal. Hoewel het om begrippen gaat waarvan niemand met
zekerheid kan beweren dat ze ook naar iets reëels in de werkelijkheid verwijzen
en niet uitsluitend in een talige, psychische realiteit bestaan, zijn ze
aanleiding geweest voor politieke strijd en bittere burgeroorlogen".
Jan-Hendrik Bakker, Toewijding. Over literatuur,
mens en media (2003, p. 140)
week 2/2008
"Filosofie is zwaar werk".
Saul Bellow, Ravelstein
(2000), p. 116.
Kerst 2007
"Het wonder dat de wereld, het domein van de menselijke
aangelegenheden, redt van wat anders zijn normale, 'natuurlijke' ondergang zou
zijn, is in laatste instantie het feit van de nataliteit, waarin het vermogen
tot handelen ontologisch zijn wortels vindt. Het is ... het geboren worden van
nieuwe mensen en het maken van een nieuw begin, de handeling waartoe zij uit
kracht van geboorte in staat zijn. Slechts in de volle beleving van dit
vermogen liggen voor de menselijke aangelegenheden geloof en hoop ... Dit
geloof in en deze hoop voor de wereld hebben wellicht hun heerlijkste en
bondigste uitdrukking gevonden in de enkele woorden waarmee in de Evangeliën de
'blijde boodschap' wordt aangekondigd': 'Een kind is ons geboren'".
Hannah
Arendt (1999), Vita Activa, p. 246.
week 48/2007
"A little knowledge is dangerous. So is a lot".
toegeschreven aan Albert Einstein
week 45/2007
"So you ask me where I am. I am nowhere. I am really not in the mainstream
of present or any political thought. But not because I want to be so original -
it so happens that I somehow don't fit".
Hannah Arendt, 1979, p. 336.
week 43/2007
"One of the symptoms of an approaching nervous breakdown is the
belief that one's work is terribly important".
Bertrand Russell, gecit. door Marjolijn Februari, de
Volkskrant, 8-9-2007.
week 39/2007
"Tegenwoordig zijn wij geneigd om te vragen, niet hoe wij van een
kind een volledig mens zullen maken, maar welke vaardigheid wij het zullen
leren, zodat het ordentelijk en tevreden kan functioneren in een wereld die er
vooral op gericht is om materiële rijkdom voort te brengen. Voor Plato en
Aristoteles ... is dit technische scholing, zonder twijfel noodzakelijk, maar
geen opvoeding ... omdat het geen ontwikkeling van de gehele mens is".
E.B. Castle (1965). De opvoeding in de klassieke
oudheid (p. 102).
week 34/2007
Almansor: "Wir hörten daß
der furchtbare Ximenes, Inmitten auf dem
Markte, zu Granada - Mir starrt die Zung im Munde
- den Koran In eines Scheiterhaufens
Flamme warf!"
Hassan: "Das war ein Vorspiel nur, dort wo man Bücher Verbrennt, verbrennt man auch am Ende Menschen."
Uit de tragedie 'Almansor" (1821) van Heinrich Heine.
week 26/2007
"'Moraliteit gaat over het individu in zijn uitzonderlijkheid. Het
criterium van goed en kwaad, het antwoord op de vraag: "wat behoor ik te
doen?" hangt in laatste instantie niet af van gewoontes die ik met mensen
om me heen deel, en ook niet van een bevel van goddelijke of menselijke oorsprong,
maar van wat ik met betrekking tot mezelf besluit. Met andere woorden, ik kan
bepaalde dingen niet doen, want als ik ze wel doe kan ik niet langer met mezelf
leven.' Moraliteit is trouw zijn aan - niet vergeten - wat waar was en is in
jezelf en voor jezelf".
Elisabeth Young-Bruehl, Het belang van Hannah
Arendt (2007, p. 200, met een citaat van HA uit The Life of the Mind)
week 25/2007
"Het gepraat van het volk, het hoefgetrappel van de paarden, het
geratel van de wagens, het gezoem van de insecten, die in onbeweeglijke wolken
in de lucht hingen, de geur van alsem, stro en paardenzweet, de duizenden
verschillende kleuren en schaduwen die de brandende zon over het lichtgele veld
uitgoot, de blauwe verte van het bos en de paarswitte wolken, de witte
spinnenwebben die in de lucht zweefden of op het stoppelveld lagen, dat alles
zag, hoorde en voelde ik".
Lev Tolstoj, Kinderjaren
(2006, p. 36, vertaling Arthur Langeveld, oorspr. 1852)
week 20/2007
"... in laatste instantie wordt onze levenskeuze niet geleid door
wetenschap, maar door geloof en vertrouwen".
Philip
Kohnstamm, in 'Democratie
en economische ordening'
(1933/1981, p. 55).
week 17/2007
"We always appear in a world which is a stage and are recognized
according to the roles which our professions assign us, as physicians or
lawyers, as authors or publishers, as teachers or students, and so on. It is
through this role, sounding through it, as it were, that something else
manifests itself, something entirely idiosyncratic and undefinable
and still unmistakingly identifiable, so that we are
not confused by a sudden change of roles ....".
Hannah Arendt, bij de ontvangst van de Sonning Prize, Denemarken, 1975,
in Responsibility and Judgment
(2003, p. 13)
week 16/2007
'Ik ging naar Bommel om de brug te zien. / Ik zag de nieuwe brug. Twee
overzijden / die elkaar vroeger schenen te vermijden, / worden weer buren.
(...)'.
Martinus Nijhoff, De moeder de vrouw
(fragment, n.a.v. het slopen van de 'nieuwe' brug op 13 april 2007)
week 13/2007
... bij gebrek aan feiten kun je maar het best doen alsof ...
gevonden in de Lof der zotheid van Erasmus
week 12/2007
Een leerling zei verontschuldigend tot een zenmeester: 'Ik ben hier met
lege handen gekomen'. 'Leg het daar maar neer', zei de meester. ' Maar ik heb
niets bij me, hoe kan ik het dan neerleggen?', vroeg de leerling. 'Neem het dan
maar weer mee', zei de meester.
bron onbekend
week 11/2007
"All thought arises out of experience, but no experience yields any
meaning or even coherence without undergoing the operations of imagining and
thinking".
Hannah Arendt, The Life of the Mind, Volume I Thinking (1978/71, p. 87)
week 9/2007
"Een onderwijzer is in de eerste plaats aan de kinderen
verantwoording schuldig voor wat hij is en doet als mens. Het is de kwaliteit
van zijn menszijn als leraar, zijn presentie, zijn
zelfdiscipline, inzet en verhouding tot de dingen. Niet primair wat hij
vertelt, maar de persoon van de leraar die vertelt, handelt of iets van hem
vraagt, moet door het kind worden geloofd, erkend en aanvaard, maar bovenal
onbewust waargenomen worden. Afhankelijk van deze innerlijke acceptatie van
zijn geloofwaardigheid kan de vonk van wat hij aan de orde stelt op de kinderen
overslaan. - Deze kwaliteiten zijn in geen enkel systeem van kwaliteitszorg te
organiseren."
J. Klaasen, Zinloos geweld en onderwijs. Een
pleidooi voor meer ademruimte (2006, p. 80-81).
week 6/2007
"Wat de tegenwoordige paedagogiek volgens velen evenzeer mist als
nodig heeft, vinden we in het stelsel van Dewey: een gesloten eenheid.
Krachtens zijn filosofiese grondlegging passen de
delen van zijn stelsel zodanig in elkaar, dat overal de logiese
samenhang duidelik aan het licht treedt".
L. van Schalkwijk (1920), De sociale paedagogiek van John Dewey en haar filosofiese grondslag (p. 218).
week 2/2007
"Er is evenveel muziek in de wereld als deugdzaamheid. In een
wereld van vrede en liefde zou muziek de universele taal zijn en mensen zouden
elkaar op die wijze van verre groeten op de wegen en in de velden, zoals een Beethoven nu nog uit de verte zijn zeldzame intervallen
laat klinken".
H.D. Thoreau, geciteerd door Kees Schuy
in Democratische deugden (2006, p. 51).
week 52/2006, 31 december
"Het is gezien ... het is niet onopgemerkt gebleven".
Gerard
Reve, De avonden (1947)
week 50/2006
"People who say that TV is their 'primary form of entertainment'
volunteer and work on community projects less often, attend fewer diner parties
and fewer club meetings, spend less time visiting friends, entertain at home less, picnic less, are less interested in politics,
give blood less often, write friends less regularly, make fewer long-distance
calls, send fewer greeting cards and less e-mail, and express more road rage
than demographically matched people who differ only in saying that TV is not
their primary form of entertainment".
Robert Putnam,
Bowling Alone, p. 231.
week 48/2006
"Een van de belangrijkste oorzaken waardoor onderwijs en opvoeding
steeds vaker met stress geassocieerd worden, zou wel eens kunnen liggen in het
feit dat er over onderwijzen en opvoeden vandaag de dag louter nog in termen
van prestatie wordt gedacht. We leven in een tijd waarin opvoeding en onderwijs
vooral als rationeel stuurbaar en planbaar worden opgevat. Het gaat daarbij om
het inrichten van controleerbare processen van op elkaar afgestemde doelen,
acties en feedback. De professionaliteit van de ouders en de leerkrachten
bestaat er dan in om een kwalitatief hoogwaardig product te garanderen
dat men met een optimale inzet aan middelen weet te bereiken".
E.A. Godot, Zonde van de tijd. Zeven opstellen
over opvoeding (2006), p. 50).
week 46/2006
"To know that, which before us lies in daily life
is the prime wisdom".
John Milton (1608-1674), geciteerd in Charles Taylor,
Sources of the Self (2006), p. 227.
week 40/2006
"Indien mensen, maatschappelijke verbanden en culturele groepen
alleen maar streven naar hun eigen individualistische, private vrijheden en
groepsbelangen, dan kan in de samenleving een vrijheidsbeleving ontstaan die
gekenmerkt wordt door morele vrijblijvendheid, en die een bedreiging vormt voor
het algemeen welzijn".
Henk Woldring, Pluralisme, integratie en cohesie (2006, p. 51).
week 38/2006
"Ik denk dat we moeten uitgaan van ons principe dat één persoon
maar één taak behoorlijk kan verrichten en dat iemand die meerdere dingen
tegelijk aanpakt, bij geen daarvan enig succes zal weten te behalen".
Plato, Constitutie (Politeia), vert.
Gerard Koolschijn
week 34/2006
"Een gemeenschappelijke wereld bestaat niet in de vorm van
instituties, of van sociale of natuurlijke processen, ... zij bestaat
uitsluitend en alleen als tussenruimte, die zich alleen tussen mensen
ontwikkelt, als mensen met verschillende opvattingen in de openbaarheid met
elkaar communiceren."
Hans-Martin Schönherr-Mann,
Wahrheit, Macht, Moral
(2006) (vert. JWAB)
week 29/2006
"Ik kijk graag naar mijn overvolle boekenplanken, vol min of meer
vertrouwde namen en titels. Ik vind het een heerlijk idee omringd te zijn door
een soort inventaris van mijn leven, met verwijzingen naar mijn toekomst. Ik
vind het leuk in bijna vergeten boeken sporen te ontdekken van de lezer die ik
ooit bent geweest: gekrabbel, buskaartjes, stukjes papier met mysterieuze namen
en getallen, af en toe datum en plaats op het schutblad van een boek, zodat ik
mee terug word gevoerd naar een bepaald café, een verre hotelkamer, een zomer,
lang geleden".
Alberto Manguel, Een
geschiedenis van het lezen, 1999.
week 25/2006
"Dat een pedagoog nooit alleen maar pedagogisch kan handelen, maar
ook economisch, administratief en politiek moet handelen, zorgt ervoor dat zijn
werk principieel tegenstrijdig en vol conflicten is".
Hermann
Giesecke, Pedagogiek als
beroep, 1990.
week 22/2006
"It is a simple truth of human experience that no one individual
can see reality in its totality; hence, we are but slaves to limited
perspectives".
Dale Crozier, Gaining Understanding,
1991.
week 20/2006
"Een boek schrijven is een groot waagstuk. Geen avontuur of iets
wat zich afspeelt in zo'n mengsel van romantiek en slavernij ... Het is een
waagstuk, zoals de oorlog een waagstuk is, voor mij tenminste. Als het niet
lukt dan heb ik niet verloren, dan bén ik verloren.
Zo radeloos als de partij die de oorlog verliest. Je schrijft geen boek als je
voorzichtig bent; je moet er zo onvoorzichtig mogelijk voor zijn ... Je begint
eraan met klamme handen en dat blijft zo tot je het af hebt. Dan ligt het er".
Henk Hofland, De Jupiter (1991).
week 19/2006
"If a person has a contribution to make, he must make it in
public. If learning is not made public, it is a waste".
Chaim Potok, The Chosen.
week 17/2006
'De leraar die zich al vroeg vastlegt in het kunstharspreparaat van
zijn vaststaande methodiek, heeft zich niet alleen als leraar, maar ook als
mens al heel vroeg in een vaste vorm gegoten. Dit soort leraar blijft inderdaad
jong, zo jong als de mummie van een liefelijke, veelbelovende, maar helaas zeer
jong gestorven prins'.
M.J. Langeveld, Scholen maken mensen, p. 16
(1967)
week 11/2006
'Pluraliteit is de conditie van het menselijk handelen omdat wij allen
eender, dat wil zeggen menselijk, zijn in die zin, dat niemand ooit gelijk is
aan iemand anders die ooit heeft geleefd, leeft, of zal leven'.
Hannah Arendt, Vita Activa (1958)
week 9/2006
'Wij hebben kinderen het uniform van kinderlijkheid aangetrokken en we
geloven dat ze van ons houden, ons respecteren en vertrouwen, dat ze
onschuldig, lichtgelovig en dankbaar zijn. Perfect spelen we de rol van
belangeloos verzorger; we zijn ontroerd als we denken aan de offers die we
gebracht hebben, en men kan wel zeggen dat we er voorlopig wel bij varen'.
Janusz Korczak, Hoe houd je van een kind, p. 85 (1986, oorspr. 1919-1920)
week 8/2006
'… every individual is in his own way unique. Each one experiences life
from a different angle than anybody else, and consequently has something
distinctive to give others if he can turn his experiences into ideas and pass
them on to others.
Each individual that comes into the world is a new beginning; the
universe itself is, as it were,
taking a fresh start in him and trying to do something, even if on a
small scale, that it has never done before'.
John Dewey, Construction and critcism (1929)
week 2/2006
'Zo vloeide al zijn opvoedkunde voort uit zijn opvoeden.
Hij begon niet te redeneeren, hij zette
vooraf geen zwaarwichtige theorieën op. (…)
Neen, hij vond een taak voor zich, kinderen, die hij moest opvoeden,
die hij kennis moest bijbrengen (…).
Hij begon maar met die taak, want opvoeden kan immers geen uitstel
lijden.
Hij begon door zich aan het kind te geven.
En al werkende leerde hij het kind in 't algemeen, het kind in het bizonder kennen. (…)
Omdat hij zich gaf was zijn opvoeden zooals
zijn leven, en zijn opvoedkunde was zooals zijn
opvoeden, omdat hij zoo door en door echt was ...'.
R. Casimir over Jan Ligthart (1859-1916)