 Historie
van Veeningen.
De
geschiedenis van Veeningen in het kort:
Veeningen is ontstaan uit
een heel oude Marke. Al eeuwenlang komen de volmachten van de Marke met de
grondeigenaren bijeen op Maria Lichtmis (2 februari) om de Markezaken te
bespreken.
De plaats Venynge wordt
voor het eerst genoemd in 1368. Het moet oorspronkelijk uit vier boerenerven
hebben bestaan, welke om de brink stonden (Oud Veeningen).
De oppervlakte van het
gebied dat tot Veeningen gerekend wordt, het gebied van de Marke Veeningen, is
plm. 600 ha. Groot.
Een deel van de grond in de
Marke was eigendom van de familie Holthe tot Echten en was belast met
“boterpacht”, die tot in de 20e eeuw is blijven bestaan.
Na het graven van de
Hoogeveensevaart, omstreeks 1850, begon men pas goed met de vervening en het in
cultuur brengen van de grond. Er werd o.a. een wijk gegraven vanaf de
Hoogeveensevaart naar de Traandijk, de Jan Derkswijk en een kleinere wijk achter
de boerderijen aan de Markeweg.
De turf die in het gebied
gewonnen werd, werd met schepen via deze wijken en de Hoogeveensevaart
afgevoerd. In 1813 werd al begonnen met graven van de “Veeninger Wijk” vanaf de
Ossesluis naar de weg Veeningen – de Wijk. Deze werd in oostelijk richting
doorgetrokken tot bijna aan de kom van ons dorp. Ook werd er een wijk gegraven
in zuidelijke richting naar Fort: de Schotteldoekswijk (zie foto). Dit was de
zgn. bovenwijk en die werd later doorgetrokken naar de Traandijk. Dit eerste
gedeelte noemde men de Fortwijk en verderop de Traandijkerwijk. De Fortwijk werd
gedempt in 1962. Ook de bovenwijk is er niet meer.
In 1856 werden de gronden
welke in bezit warten van de Marke Veeningen verdeeld en verkocht onder elkaar.
In het dorp stond de school
centraal in de samenleving. In Zuidwolde stond een zgn. hoofdschool en in
Veeningen een “bijschool”. Deze school moet hebben gestaan aan de zandweg achter
de boerderijn van E. tem Kate. De tweede school heeft naast die boerderij
gestaan. In 1859 is een nieuwe school gebouwd op de hoek Veeningen – Schoolweg.
Deze school is in 1949 – 1950 ingrijpend verbouwd en in 1976 afgebroken. Nu
staan er woningen. De huidige school staat aan de Schoolweg, naast het
dorpshuis.
- De Schotteldoeksbrug. Sluis met brug in de doorgaande weg richting de
Wijk
- over de Schotteldoekswijk richting Fort. De brug is genoemd naar
sluiswachter
- J. v.d. Hof bijgenaamd "de Schotteldoek".
Boerderij van Familie Wessel Steenbergen gelegen aan de wijk richting
Veeningen (1898)
| 
