Jan van Gastel's
test- en correctieservice
voor
spiegels voor Newtontelescopen


Laat je telescoopspiegel testen en (indien nodig) opnieuw paraboliseren

interferogram
Foucault (ruwe spiegel)
Ronchi
Lyot test
(click image for larger view)
Voor een tweetal artikel over het testen van spiegels: waarom testen, op welke fouten testen, wat kun je wel en wat kun je niet met de ganbare tests, enzovoorts
zie hier (nummer 23)

Testen met de Bath interferometer

van sfeer naar paraboloid
Wil je een objectieve test van een telescoopspiegel die je hebt gekocht of wilt kopen, of wil je een zelfgemaakte spiegel grondig laten testen, dan kun je hiervoor bij mij terecht. Gaat het om het testen van een spiegel die je als hij niet goed blijkt te zijn binnen 14 dagen - gewoonlijk zonder opgaaf van reden - kunt retourneren, kan zo'n test vaak in een, meestal binnen twee en gegarandeerd binnen vier dagen worden gerealiseerd. De volgende tests worden uitgevoerd:
1. Een interferometrische test. Ik maak daarbij gebruik van een Bath interferometer. De resultaten van dit type interferometer zijn - zoals is gebleken uit vergelijkingen - gelijk aan die van professionele interferometers, zoals de Zygo interferometer. Deze driedimensionale test meet over tienduizenden punten en geeft zeer gedetailleerde informatie over de vorm van de totale spiegel. Deze test meet niet - zoals de Foucaulttest - alleen sferische aberratie, maar ook astigmatisme en allerlei andere mogelijke vormfouten. Je hebt voor de vorm van de spiegel dus aan een interferometrische test voldoende
2. Een Foucaulttest en een Ronchitest. Deze worden met name gebruikt om oppervlakteruwheid en de kwaliteit van de spiegelrand optimaal in kaart te brengen.
De kwaliteit van de spiegelrand en de mate van ruwheid van het oppervlak zijn heel belangrijk voor de contrastweergave, maar worden door een interferometrische test niet goed in kaart gebracht.
3. Een Lyot test. Hiermee wordt het oppervlak van de spiegel op micro-ruwheid getest.
Micro-ruwheid heeft overigens geen merkbare invloed op de contrastweergave.
4. Een test voor spanningen in het glas, door middel van een polarisatiefilter. Spanningen kunnen gemakkelijk astigmatisme veroorzaken en als ze aanwezig zijn moeten ze uit de spiegel worden gehaald alvorens de kwaliteit van het spiegeloppervlak kan worden verbeterd. Deze test kan alleen gedaan worden als de spiegel niet veraluminiseerd is. Als er geen astigmatisme of andere vreemde afwijkingen uit de interferometrische test naar voren komen, is het niet nodig zo'n test uit te voeren.

Kosten: een test (alle bovengenoemde tests omvattend) kost 40 euro. Tweede spiegel halve prijs. Besluit je op grond van de test je spiegel door mij te laten verbeteren (zie onder), is de test gratis.

Hieronder is een deel van het rapport te zien van een interferometrische test van een 252 f/5.2 mm spiegel, met in de bovenste regel als samenvattende kwaliteitsgegevens, de rms-fout - een soort van gemiddelde oppervlaktefout (gemeten aan het golffront) - en de Strehlratio. Toelichting:

  • De Strehlratio geeft het percentage van het licht aan dat in de airydisk terecht komt ten opzichte van het licht dat er ideaal gesproken in terecht moet komen. Hoe dichter bij 1.0, hoe beter. Zeer goede spiegels hebben een Strehlratio van 0.95 of hoger, maar ook een spiegel met een Strehlratio van tussen de 0.90 en 0.95 kan prima beelden geven. (Klik hier als je meer wilt weten over Strehlratio en RMS-fout).
  • De twee kolommen cijfers daaronder geven gedetailleerde informatie over de aard en de grootte van verschillende soorten mogelijke oppervlaktefouten van een spiegel.
  • De figuren geven een grafische voorstelling van de vorm van de oppervlakte van de spiegel.
Ben je geinteresseerd in zo'n test, stuur dan een mailtje naar mijn emailadres onder aan de pagina.

Spiegel corrigeren: opnieuw paraboliseren, polijsten/herslijpen

Mocht je spiegel niet goed genoeg zijn, dan wil ik die graag voor je verbeteren. Soms zal het genoeg zijn om een slechte spiegel opnieuw te paraboliseren, maar vaak zal hij ook opnieuw gepolijst moeten worden. Een heel enkele keer zelfs ook herslepen.


Het polijsten van een 270 mm f/3.9 spiegel voor een Newtontelescoop

Zonder grondige inspectie vooraf is dat gewoonlijk niet duidelijk.

Hoge kwaliteit

Voor de verbeterde spiegel garandeer ik een zeer goede kwaliteit: een Strehlratio van 0.95 of beter (gemeten met de interferometer), een glad oppervlak en een goede rand. Ook van de verbeterde spiegel ontvang je een testrapport. De gemiddelde kwaliteit - interferometrisch gemeten - van alle door mij gemaakte en verbeterde spiegels is een Strehlratio van 0.97. De beste vier (een 155 mm f/8, en 205 mm f/7.2, een 260 mm f/4.6 en een 250 mm f/6) hebben een strehlratio 0.99.

Andere mogelijkheden

Andere mogelijkheden ten behoeve van zelfbouwers zijn (bijvoorbeeld):
- het alleen slijpen en polijsten van een spiegel als je die zelf wilt paraboliseren;
- het alleen polijsten en/of paraboliseren van de spiegel als je die alleen zelf wilt slijpen;
- het afmaken van een spiegel waar je ooit aan begonnen bent, die je graag wilt gaan gebruiken maar niet zelf kunt of wilt afmaken.
Stuur voor meer informatie een mailtje naar mijn emailadres onder aan de pagina.

Email to: Jan van Gastel

(Back) to my: ATM starting page

free web stats