Een viertal Bellini opera's verscheen bij Universal; dit betreft
een tijdelijke aanbieding.
Het zijn studio-opnames van Beatrice di Tenda (1966), Norma (1964), I Puritani (1963) en
La Sonnabula (1962) met steeds in de vrouwelijke hoofdrol Dame Joan Sutherland.
Beatrice di Tenda nam Sutherland "slechts" een keer op en deze rol vertolkt zij
soeverijn en imposant. Met naast haar een zeer jeugdige, uitstekende Pavarotti is deze
uitvoering nu nog steeds eerste keuze. De andere drie heeft Sutherland twee keer bij Decca
(in de studio) opgenomen.
Nou doet zich het merkwaardige feit voor (en de uitzondering zal de regel bevestigen) dat
een "eerste", studio-opname zelden of nooit wordt geëvenaard, laat staan
verbeterd...(Op zich een leuk, interessant item.....) En dit geldt mijns inziens ook voor
Joan Sutherland.
Om maar met de zwakste van alle vier verder te gaan: De Norma kent naast Sutherland de
mezzzo Adalgisa van Marlilyn Horne (in de tweede, helaas veel te laat opgenomen versie is
Montserrat Caballé in deze rol te horen). Van de "lyrische" tenor John
Alexander, in de heldentenor rol van Pollione, is na deze opname nooit meer iets
vernomen.... en de andere "mannen" zijn helaas van het zelfde minimale kaliber.
Dat Norma DE rol van Callas was heeft Sutherland kennelijk ook begrepen....ze tracht
Callas te imiteren in een veel te diffuse klank....terwijl de helderheid nou
precies haar handelskenmerk was. Voor het duet *Dormono entrambi...Mira, o Norma....Si,
fino all'ore* moge ik gaarne verwijzen naar een schitterende opname (ook Decca) van
Renata Scotto en Mirella Freni.....ZO zal Bellini het hebben bedoeld.......maar dit
terzijde.
Zowel de Puritani als La Sonnambula zijn wat mij betreft verre te preferen boven de latere
opnames..... Hier is Sutherland op haar best en van een klankschoonheid waar maar heel
weinig zangeressen aan kunnen tippen. Ook in I Puritani heeft Sutherland een tenor aan
haar zijde, Pierre Duval (een lichte tenore di grazia), waarvan later nooit meer iets werd
vernomen, maar zijn Arturo was een verrassing. In La Sonnambula vindt Sutherland trouwens
in Nicola Monti een uitstekende partner.... In de tweede versie is Pavarotti de rol van
Elvino al lang ontgroeid.....en in feite degene die de hele opname met zijn heldentenor
bederft....(en Leo Riemens vond het destijds ZO erg, dat hij deze opname niet in zijn
collectie wenste.....en hem mij vervolgens cadeau deed).
Maar zoals gezegd, het is speciaal de "amazing" Sutherland die in 1962 en 1963
(zij is van 1926) op zeer hoog niveau aan de weg timmerde. Een "warme"
stem heeft zij nooit gehad, haar geweldige zangtechniek blijft steeds verbazen. Wellicht
ten overvloede wil ik nog opmerken dat de uitspraak nooit de sterkste kant van Sutherland
is geweest....de verstaanbaarheid laat bij alle vier de opnames te wensen over, maar dat
neemt niet weg dat deze set (ondanks te mindere Norma) toch eigenlijk in geen enkele
operacollectie mag ontbreken....
Frits van Lijf |